अकरा लाखात विकले जाते या खेकड्याचे रक्त

1 min read

अकरा लाखात विकले जाते या खेकड्याचे रक्त

मे - जून या महिन्यांत पौर्णिमेच्या आसपास समुद्राच्या किनारयावर हे खेकडे बघायला मिळतात.

जगातील बर्‍याच लोकांना हे माहित नाही की त्यांचे आरोग्य एखाद्या निळ्या रक्ताच्या खेकड्यावर अवलंबून असू शकते जो कातीन आणि उवा यांच्यातीलच एक प्रजाती आहे. हार्स शू खेकडा हा जगातील सर्वात प्राचीन प्राणी आहे. डायनासोरपेक्षाही आधी या पृथ्वीवर यांचे अस्तित्व आहे. म्हणजेच किमान ४५० दशलक्ष वर्षांपासून तो आहे.

मे - जून या महिन्यांत पौर्णिमेच्या आसपास समुद्राच्या किनारयावर हे खेकडे बघायला मिळतात. हे आपले भाग्यच समजावे लागेल की, हे खेकडे आजही अटलांटिक, आणि पॅसिफिक महासागरामध्ये दिसतात. यांच्यामुळेच आत्तापर्यंत कोट्यावधी लोकांचे प्राण वाचवले गेले आहेत.

वैद्यकीय उपकरणांवर धोकादायक जीवाणूंची उपस्थिती एखाद्या रुग्णाला मारू शकते, परंतु या जीवाचे रक्त जैविक विषाबद्दल अत्यंत संवेदनशील असते. या रक्ताच्या वापराची चाचणी मानवी शरीरात असलेल्या कोणत्याही दूषित पदार्थांच्या निर्मिती दरम्यान दूषित असल्याची खात्री करण्यासाठी केली जाते. यामध्ये लसीकरणासाठी वापरली जाणारी वैद्यकीय साधने आहेत. १९७० पासून शास्त्रज्ञ या खेकड्यांच्या रक्तापासून औषधी उपकरणांची तपासणी करतात.

अटलांटिक स्टेटस मरीन फिशरीज कमिशनच्या म्हणण्यानुसार, दरवर्षी अंदाजे ५० दशलक्ष अटलांटिक घोडा शू खेकडे बायोमेडिकल वापरासाठी पकडले जातात. त्यांचे रक्त जगातील सर्वात महाग द्रवपदार्थांपैकी एक आहे. त्याच्या एका लिटरची किंमत ११ लाख रुपये असू शकते.

तांबे त्याच्या शरीरात असल्यामुळे त्याचा रंग निळा आहे.  तसेच मानवी रक्तामध्ये लोहाचे रेणू असतात ज्यामुळे मानवी रक्ताचा रंग लाल असतो. या जीवाच्या रक्तात एक विशेष रसायन आहे जे बॅक्टेरियांच्या आजूबाजूला जमा होते आणि त्याला कैद करते. हे रक्त खूप कमी प्रमाणात बॅक्टेरिया शोधू शकते आणि अमेरिकन प्रजातींमधील लिमुलस अमीबॉसाइट लायसेट चाचणी आणि आशियाई प्रजातीतील टेसेपल्स अ‍ॅमीबॉसाइट लायसेट चाचणी तपासण्यासाठी रक्ताच्या गुठळ्या करणारे रसायन वापरले जाते.

खेकड्यांच्या ऋदयाजवळ एक होल करून त्यातून तीस टक्के रक्त वाचवले जाते. त्यानंतर पुन्हा त्यांना त्यांच्या ठिकाणी परत सोडले जाते. परंतु अभ्यासातून असे दिसून आले आहे की दहा ते तीस टक्के खेकडे या प्रक्रियेत मरण पावतात.